Seksuele ontwikkeling en gender

Inzichten vanuit fysieke ontwikeling en gender

Wanneer jongeren de adolescentieperiode bereiken treedt er door stimulatie van een gebied in de hersenen welke (geslachts)hormonen produceert een verandering op in de hormoonhuishouding. Bij jongens wordt er meer testosteron geproduceerd en bij meisjes meer oestrogeen. Door deze verandering in hormoonhuishouding treden er fysieke en mentale veranderingen op bij adolescenten. Zo zou testosteron een rol spelen bij extreem agressief gedrag. In de vroege adolescentie bereiken de neiging tot agressiviteit en de testosteronspiegel beide een piek. Oestrogeen daarentegen heeft een neutraliserende werking op testosteron (van der Wal & de Wilde, 2017).

Door de huidige cultuur waarin er veel waarde wordt gehecht aan fysieke aantrekkelijkheid is dit voor adolescenten erg belangrijk. Ze besteden veel tijd voor de spiegel en zijn veel bezig met hun snel veranderende lichaam. Het lichaamsbeeld, de manier hoe de adolescent naar zijn eigen lichaam kijkt, wordt onderdeel van het identiteitsbesef. Adolescenten zijn vaak onzeker over hun veranderende lichaam. Ze hebben soms moeite om contact te leggen met beoogde partners en weten soms niet goed hoe ze zich moeten gedragen Tijdens de adolescentie verandert er ook veel op het gebied van seksueel gebied. Vroeger begon men later met sex en was het doel van sex min of meer alleen om kinderen te krijgen. Tegenwoordig is dit anders en zien jongeren sex meer als plezier. Jongeren beginnen steeds vroeger met het onderhouden van seksuele relaties (van der Wal & de Wilde, 2017).

Een term die gebruikt wordt voor de culturele invulling van het geslachtsverschil is gender. Dit is een ordeningsprincipe op basis van bijvoorbeeld symbolen. Een kenmerk wat bij een bepaalde groep hoort. Zo zijn er ook bepaalde beroepen wat soms typisch als een mannen en/of vrouwen beroep beschreven wordt. Dit wordt gendergeladen genoemd (van der Wal & de Wilde, 2017).

Voorbeeld uit de praktijk:

In dit voorbeeld zien we twee jongens, Bilal en Zena, die ruzie en hebben en op het punt staan te vechten in de klas. De leerkracht probeert tussenbeide te komen, maar het heeft niet veel effect. De leerkracht probeert de jongeren aan te spreken waarbij Bilal uit zijn slof schiet. Zijn hoofd wordt rood en hij wordt ook agressief tegen de docent. De leerkracht geeft hem een waarschuwing waarop Zena fel reageert omdat hij vindt dat Bilal de klas uit moet. De docent geeft Bilal alleen een waarschuwing. Zena staat op en verwijdert Bilal hardhandig uit de klas. Hierop zegt de docent dat Zena ook de klas uit moet, maar hij wil de klas niet uit want hij heeft geen waarschuwing gehad. Hoewel deze clip in scene is gezet is het een mooi voorbeeld over hoe het in de praktijk zou kunnen gaan. Doordat mannelijke adolescenten veel testosteron aanmaken kan het zijn dat ze agressief gedrag gaan vertonen en dat er zonder bijzondere aanleiding opeens ruzie ontstaat.

Docentgedrag

Indien er zich situaties voordoen waarbij jongeren agressief gedrag vertonen is het zaak dit zo snel mogelijk te sussen. Dit om te voorkomen dat het nog meer uit de hand loopt. Zo kan de docent bijvoorbeeld de jongeren uit elkaar halen en apart laten zitten en pas later terug komen op de situatie als ze zijn afgekoeld. Op dit moment gieren de hormonen door hun lijf, gepaard met een een verminderde controle op hun emoties (zie neurologische ontwikkeling), dus is het niet verstandig om de confrontatie gelijk aan te gaan. Na de les zou ik met beide jongeren in gesprek gaan.

Voorbeeld uit de praktijk:

Het originele artikel is hier te vinden

Sarah stuurde naaktfoto’s van haarzelf naar een jongen via Snapchat. Ze had haar Snapchat zo ingesteld dat de foto’s maar 2 seconden zichtbaar zouden zijn. Helaas had de jongen een app waardoor hij de foto’s toch kon opslaan. Voor ze het wist stonden deze foto’s online en kwamen vriendinnen naar haar toe. Velen gaven haar de schuld hiervan. Uit onderzoek blijkt dat veel Nederlanders het de schuld vinden van degene die de foto’s verstuurd. Dit soort gevallen komen steeds vaker voor omdat sexting onder jongeren met 50 procent is toegenomen de afgelopen 5 jaar. Sarah was bang om weer naar school te gaan omdat ze zich schaamde en omdat ze door medestudenten werd nagewezen. Ze was boos op degene de haar foto’s had verspreid, maar ook op zichzelf. „Ik was op zoek naar bevestiging, wilde horen dat ik er mooi uitzag. Daarna dacht ik: waarom heb ik überhaupt foto’s gemaakt? Het duurde ongeveer een maand voordat de naaktbeelden geen gespreksonderwerp meer waren. Daarna heeft niemand het er meer tegen mij over gehad, al denk ik ook omdat niemand dat meer durfde.”

Tijdens de pubertijd krijgen ze te maken. hun interesse begint te groeien. Dit kan resulteren in het zoeken naar een sekspartner. Ook zijn Adolescenten vaak onzeker over hun lichaam en zijn ze op zoek naar bevestiging. Soms vinden ze dit in iemand die hen complimentjes geeft over hun lichaam. Zo kan het dus zijn dat iemand in vertrouwen foto’s van zichzelf stuurt naar iemand. Maar als de ander alleen geïnteresseerd is in dan. Het is natuurlijk zeer onverstandig om foto’s naar klasgenoten te sturen. Je zou hier dan ook kunnen zeggen dat dit een goed voorbeeld is van Neurologische ontwikkeling omdat de student niet goed na heeft gedacht over wat de gevolgen kunnen zijn van haar daden.

Docentgedrag

Indien er zich een situatie als deze heeft voorgedaan is het verstandig om hierbij hulp in te schakelen. De meeste scholen hebben hier een protocol voor. Voorkomen is uiteraard beter dan genezen, dus is het belangrijk goede voorlichting te geven. Vaak weten jongeren niet dat ze strafbaar zijn als ze naaktfoto’s verspreiden. Beelden van jongeren onder de 18 verspreiden is strafbaar. 
Het is goed om als leerkracht seksuele onderwerpen te bespreken zodat de leerlingen op de hoogte zijn van de gevaren. Tijdens de pubertijd verandert er veel aan je lichaam en als docent kun je veel vragen die adolescenten hebben wegnemen. Hierdoor wordt het automatisch minder spannend. Hierbij is het echter wel belangrijk je eigen grenzen te bewaken (van der Wal & de Wilde, 2017) (Geerts & van Kralingen, 2017).

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *